ოჯახი და სამართალი - სავალდებულო წილი და საანდერძო დანაკისრი (ლეგატი) - მკურნალი.გე
რუბრიკები
ოჯახის მკურნალის ანონსი
დეკემბერი 2018
კითხვა-პასუხი
ოჯახი და სამართალი - სავალდებულო წილი და საანდერძო დანაკისრი (ლეგატი)
ოჯახი და სამართალი - სავალდებულო წილი და საანდერძო დანაკისრი (ლეგატი)

რუბრიკას უძღვება "ოჯახის მკურნალის" ექსპერტი სამართლებრივ საკითხებში, იურისტი და ჟურნალისტი ირინე ღლონტი.

- მოანდერძეს უფლება აქვს, დააკისროს მემკვიდრეს საცხოვრებელი სადგომით ან მისი განსაზღვრული ნაწილით სამისდღეშიო სარგებლობის უფლების გადაცემა იმ პირისათვის, რომელიც მამკვიდრებელთან ერთად ცხოვრობდა იქ არანაკლებ ერთი წლის განმავლობაში სამკვიდროს გახსნამდე. ეს არ გამორიცხავს იმის შესაძლებლობას, რომ მამკვიდრებელმა მემკვიდრეს საცხოვრებელი სადგომის ან მისი ნაწილის სარგებლობაში სხვა პირისთვის გადაცემა დააკისროს, მაგრამ არა სამისდღეშიოდ.

ვფიქრობთ, რომ აღნიშნული შეზღუდვა, რომელიც ითვალისწინებს საცხოვრებელი სადგომის მუდმივად გადაცემისთვის ერთი წლის განმავლობაში ცხოვრებას, არ უნდა იყოს აუცილებელი და მამკვიდრებელს

თავისუფლად უნდა შეეძლოს, მემკვიდრეს დააკისროს სამისდღეშიო სარგებლობის უფლების გადაცემა მამკვიდრებლის მიერ არჩეული პირისათვის. ეს უფრო მეტ თავისუფლებას შეუქმნიდა მამკვიდრებელს თავისი ნების გამოხატვაში. საცხოვრებელ სადგომზე უფლების შემდგომი გადასვლისას სამისდღეშიო სარგებლობა ძალას ინარჩუნებს (გაყიდვისას, გაჩუქებისას, გაცვლისას და ასევე მემკვიდრეობით გადასვლისას). არსებობს კიდევ ერთი შეზღუდვა: თუ მოანდერძემ ლეგატარს
მიანიჭა საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლება, ეს მას არ აძლევს უფლებას, თავისი ოჯახის წევრებთან ერთად იცხოვროს აღნიშნულ ბინაში, მან პირადად უნდა ისარგებლოს იმ სადგომით, რომელიც მას სამისდღეშიო სარგებლობაში გადაეცა. ამ უფლების სხვისთვის გადაცემა არ დაიშვება. ეს უფლება არც მემკვიდრეობით გადადის. ლეგატართან ერთად მისმა ოჯახის წევრებმა შეიძლება იცხოვრონ მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ამის შესახებ ანდერძში იქნება მითითებული. კანონმდებლობით გათვალისწინებულია ისეთი შემთხვევაც, როდესაც საანდერძო დანაკისრის საგანი შეიძლება იყოს დანაკისრის მიმღებისთვის (ლეგატარისთვის) სამკვიდროში ან სხვა სანივთო უფლებით მისთვის ისეთი ქონების შეძენა და გადაცემა, რომელიც სამკვიდროში არ შედის, განსაზღვრული სამუშაოს შესრულება, მომსახურების გაწევა და ა.შ. მაგალითად, მემკვიდრეს შეიძლება დაევალოს ლეგატარისათვის როგორც სამკვიდროში შემავალი ავტომობილის საკუთრებად გადაცემა, ისე მისთვის ავტომობილის შეძენა.


- შეიძლება თუ არა, საანდერძო დანაკისრი ზღუდავდეს მემკვიდრის მიერ მიღებული ქონების გამოყენებას?
- საანდერძო დანაკისრი არ შეიძლება ზღუდავდეს მემკვიდრის მიერ მიღებული ქონების გამოყენებას, ამიტომ არ დაიშვება ანდერძში საანდერძო დანაკისრის სახით ისეთი პირობების გათვალისწინება, რომლითაც, მაგალითად, მემკვიდრე ვალდებული იქნება გაყიდოს მემკვიდრეობით მიღებული სახლი და გადასცეს შვილიშვილებს განსაზღვრული თანხა. რამდენადაც საანდერძო დანაკისრის მიმღები (ლეგატარი) წარმოადგენს არა მამკვიდრებლის, არამედ განსაზღვრული მემკვიდრის კრედიტორს, მისი მოთხოვნა უნდა დაკმაყოფილდეს იმ მემკვიდრის წილის ანგარიშზე, რომელსაც დაეკისრა საანდერძო დანაკისრის შესრულება. ლეგატარს არ შეუძლია, საანდერძო დანაკისრის შესრულება მოითხოვოს იმ წილიდან, რომელიც სხვა მემკვიდრეებმა მიიღეს. მემკვიდრე საანდერძო დანაკისრს შეასრულებს მხოლოდ სამკვიდროდან მისი წილის ფარგლებში. თუ ეს სამკვიდრო დანაკისრის შესასრულებლად საკმარისი არ არის, შესრულება მოხდება იმ ფარგლებში, რისთვისაც საკმარისი იქნება მოცემული მემკვიდრის წილი სამკვიდროდან. დანაკისრის შესრულებისას მემკვიდრის, რომელსაც დანაკისრის შესრულება დაეკისრა, წილს გამოაკლდება მამკვიდრებლის ვალი, რომელიც მან გაისტუმრა. მაგალითად, თუ მემკვიდრის წილი სამკვიდროდან შეადგენდა ათი ათასი ლარის ღირებულების ქონებას, რომლიდანაც ხუთი ათასით მამკვიდრებლის ვალები გაისტუმრა, მაშინ საანდერძო დანაკისრი უნდა შესრულდეს ხუთი ათასი ლარის ფარგლებში.


- აუცილებელია თუ არა, საანდერძო დანაკისრი შეასრულოს იმ მემკვიდრემ, რომელსაც მისი შესრულება დაევალა მამკვიდრებლის მიერ? ხომ არ არსებობს გამონაკლისი?
- როგორც წესი, საანდერძო დანაკისრი იმ მემკვიდრემ უნდა შეასრულოს, რომელსაც მისი შესრულება დაევალა მამკვიდრებლის მიერ, მაგრამ არსებობს გამონაკლისი შემთხვევები, როცა შესაძლებელია დანაკისრის შესრულების ვალდებულება სხვა მემკვიდრეებზე გადავიდეს. სხვა მემკვიდრეებმა საანდერძო დანაკისრი მხოლოდ იმ ქონებიდან უნდა შეასრულონ, რომელიც მათ მიიღეს იმის გამო, რომ მემკვიდრე, რომელსაც ანდერძით დანაკისრის შესრულება დაევალა, სამკვიდროს გახსნამდე გარდაიცვალა ან უარი თქვა სამკვიდროს მიღებაზე. თუმცა გამორიცხული არ არის, რომ ანდერძით საკითხი სხვანაირად გადაწყდეს. მაგალითად, ანდერძი შეიძლება პირდაპირ ითვალისწინებდეს, რომ იმ მემკვიდრის სამკვიდროს გახსნამდე გარდაცვალების ან სამკვიდროს მიღებაზე უარის თქმის შემთხვევაში სხვა მემკვიდრეებს დანაკისრის შესრულება არ ეკისრებათ. საანდერძო დანაკისრის შესრულების ვალდებულება სხვა მემკვიდრეებზე ვერ გადავა მაშინაც, როცა დანაკისრის შესრულება შეუძლებელია იმ მემკვიდრის მონაწილეობის გარეშე, რომელსაც ანდერძის შესრულება დაევალა. სამოქალაქო კოდექსი ითვალისწინებს ისეთ შემთხვევას, როდესაც მემკვიდრე, რომელსაც საანდერძო დანაკისრის შესრულება ევალება, გარდაიცვლება. ასეთ დროს საანდერძო დანაკისრის ვალდებულება შეწყდება და შესრულება შეუძლებელია მისი მონაწილეობის გარეშე. ეს არის შემთხვევა, როდესაც დანაკისრით რაიმე ისეთი მოქმედების შესრულებაა გათვალისწინებული, რომლის შესრულებაც სხვა მემკვიდრეებს არ შეუძლიათ. ეს ისეთივე შემთხვევაა, როცა ვალდებულების შესრულება შეუძლებელია მოვალის პირადი მონაწილეობის გარეშე. პრაქტიკაში შეიძლება ადგილი ჰქონდეს ისეთ შემთხვევას, რომ მოანდერძემ მთელი თავისი ქონება რამდენიმე მემკვიდრეს დაუტოვოს, თუმცა ანდერძით არ იყოს განსაზღვრული თითოეულის წილი. ასეთ შემთხვევაში, თუ არსებობს საანდერძო დანაკისრი, იგი ყველამ თანაბრად უნდა შეასრულოს, ხოლო თუ მოანდერძემ ყველა დეტალი გაითვალისწინა ანდერძში, რამდენიმე ანდერძით მემკვიდრეს დააკისრა საანდერძო დანაკისრის შესრულება და ანდერძით ამ მემკვიდრეთა წილი განსაზღვრულია, მემკვიდრეები თანაბრად კი არ შეასრულებენ დანაკისრს, არამედ თავიანთი წილის შესაბამისად.



კომენტარი არ გაკეთებულა
გააკეთეთ კომენტარი
კომენტარი, რომელიც შეიცავს უხამსობას, დისკრედიტაციას, შეურაცხყოფას, ძალადობისკენ მოწოდებას,სიძულვილის ენას, კომერციული ხასიათის რეკლამას, წაიშლება საიტის ადმინისტრაციის მიერ.
რეკომენდირებული პროდუქტები
მხედველობის ჯანმრთელობისთვის-30აბი
ფასი: 44.99
მხედველობის ჯანმრთელობისთვის -60 აბი
ფასი: 39.99
მხედველობის ხელშეწყობისთვის-60აბი
ფასი: 44.99
კარგი მხედველობის და ნერვული სისტემის ხელშეწყობისთვის-60აბი
ფასი: 28.99
17 დეკემბერი 2018
ზამთარში წონის მა­ტე­ბას მარ­თლაც ბევ­რი უჩი­ვის. ენდოკრინოლოგ ლაშა უჩავას განმარტებით, ეს და­კავ­ში­რე­ბუ­ლია
ამ კატეგორიის სხვა სტატიები
საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის
ტექნოლოგიისა და მედიცინის განვითარების წყალობით მსოფლიოში სიცოცხლის ხანგრძლივობა საგრძნობლად გაიზარდა.
"ნიკოლის გარდა კიდევ ორი შვილი მყავს უფროსები, მათაც აკლიათ ჩემი ხელი.
დღეს არსებული პენსიონრების სიღარიბიდან ამოყვანა საბაზისო პენსიის ზრდის საფუძველზე შეუძლებელი იქნება,
საქართველოს განათლების, მეცნიერების, კულტურისა და სპორტის სამინისტრო 2018/2019 სასწავლო წელს ჩარიცხული სტუდენტებისათვის პრიორიტეტულ
17 დეკემბერი 2018
ინტიმური ჰიგიენა ერთ-ერთი ისეთი საკითხია, რომელზეც ყურადღების მოდუნება ნამდვილად არ შეიძლება.
სპეციალისტთა განცხადებით, თაფლის რეგულარულად მიღება ორგანიზმის მდგომარეობას აუმჯობესებს.
მკურნალი გე-ს რედაქტორი,თამარ მამაცაშვილი გვირჩევს, გავეცნოთ ამ ინფორმაციას ერთი შეხედვით უვნებელი ინფექციის შესახებ:
ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის რეგიონული დირექტორის ჟუჟანა ჯაკაბის განცხადებით,