მოგზაურობა დაბერების ბიოლოგიაში - მკურნალი.გე

ჩვენ ხშირად გვავიწყდება ერთი მარტივი, გარდაუვალი ჭეშმარიტება - სიბერე ყველას კარზე დააკაკუნებს. ეს არ არის შორეული და სხვისი ამბავი; ეს არის ის, რაც წლების შემდეგ თითოეულ ჩვენგანს წინ დაგვხვდება.

ხშირად, როდესაც პაპა-ბებიებს ან უბრალოდ სხვა ხანდაზმულ ადამიანებს ვუყურებთ, მათ ქცევაში ან ფიზიკურ მდგომარეობაში ბევრი რამ გვაკვირვებს, ზოგჯერ კი გაუგებრობას იწვევს. რატომ სცივათ მუდმივად? რატომ აქვთ ხელებზე იასამნისფერი ლაქები? ან რა არის ეს სპეციფიკური, ნოსტალგიური სუნი, რომელიც მათ ოთახში შესვლისას გვხვდება?

„მკურნალის“ მკითხველს გვინდა შევთავაზოთ მეცნიერული, თუმცა ძალიან თბილი მოგზაურობა დაბერების ბიოლოგიაში. ეს სტატია დაგვეხმარება, სხვანაირად შევხედოთ ჩვენს მოხუცებს - არა გაღიზიანებით, არამედ ღრმა თანაგრძნობით, სიყვარულითა და იმის გაცნობიერებით, რომ მათმა სხეულმა უბრალოდ დიდი და საპატიო გზა განვლო.

„სიბერის სუნი“ - ბუნებრივი ქიმია და არა ჰიგიენის ნაკლებობა

ალბათ ყველას გვიგრძნია ხანდაზმული ადამიანების სახლში განსაკუთრებული, ოდნავ ცვილისებრი, ძველი წიგნებისა თუ მუყაოს მსგავსი სუნი. ბევრს შეცდომით ჰგონია, რომ ეს მოუვლელობის ან იშვიათი ბანაობის შედეგია. მეცნიერება კი სრულიად სხვას გვეუბნება.

40 წლის ზემოთ ადამიანის ორგანიზმში ბუნებრივად იკლებს ანტიოქსიდანტების რაოდენობა და იზრდება გარკვეული ცხიმოვანი მჟავების გამოყოფა კანზე. ჰაერთან შეხებისას ეს ცხიმები იჟანგება და წარმოიქმნება ქიმიური ნივთიერება 2-ნონენალი. სწორედ ეს მოლეკულაა პასუხისმგებელი იმ სპეციფიკურ სუნზე, რომელსაც „სიბერის სუნს“ ვეძახით.

2-ნონენალი წყალში არ იხსნება, ამიტომ უბრალო ბანაობით მისი სრულად მოშორება შეუძლებელია. ის ქსოვილებსაც ადვილად ეჭიდება. როდესაც ამ სუნს იგრძნობთ, გახსოვდეთ: ეს უბრალოდ სხეულის ბუნებრივი ქიმიური რეაქციაა. ეს არის ნიშანი იმისა, რომ ადამიანის კანმა ბევრი მზე, ბევრი ზამთარი და ბევრი წელი გამოიარა.

ქაღალდისებრი კანი და იასამნისფერი ლაქები

თუ დაჰკვირვებიხართ მოხუცის ხელებს, შეამჩნევდით, რამდენად თხელი, თითქმის გამჭვირვალეა მათი კანი. ასაკთან ერთად კანი კარგავს კოლაგენს, ელასტინსა და კანქვეშა დამცავ ცხიმოვან ფენას. ის პერგამენტის ქაღალდივით მყიფე ხდება.

ამავე მიზეზით, მათ ხელებზე ხშირად ჩნდება მუქი წითელი ან იასამნისფერი ლაქები (სამედიცინო ენით - სენილური პურპურა). სისხლძარღვები იმდენად სუსტია, ხოლო მათ გარშემო დამცავი ქსოვილი იმდენად მცირე, რომ უმნიშვნელო მიწოლამ ან უცაბედმა შეხებამაც კი შეიძლება კაპილარების გასკდომა და ჩაქცევა გამოიწვიოს.

ახალგაზრდებო, გაუფრთხილდით მათ ხელებს! როდესაც მათ ხელს ჩაკიდებთ, გააკეთეთ ეს ისეთივე სიფრთხილით, როგორც პატარა ბავშვს მოეპყრობოდით. მათი კანი მათი ცხოვრების სიმყიფის ანარეკლია.

რატომ სცივათ მათ მუდმივად?

„ფანჯარა დახურე, ცივა“, - ეს ფრაზა ალბათ ყველა ოჯახში სმენიათ ხანდაზმულებისგან, თუნდაც გარეთ ივლისის პაპანაქება იდგეს. ნუ გაბრაზდებით მათზე.

მოხუცებში ნივთიერებათა ცვლა (მეტაბოლიზმი) შენელებულია, რაც იმას ნიშნავს, რომ მათი სხეული გაცილებით ნაკლებ თბოენერგიას გამოიმუშავებს. ამას ემატება სისხლის მიმოქცევის შესუსტება კიდურებში და კანქვეშა ცხიმის განლევა, რომელიც ადრე სითბოს ინარჩუნებდა. მათ მართლაც ფიზიკურად სცივათ. მათი სამყარო უფრო ცივია, ვიდრე ჩვენი, ამიტომ თბილი პლედი ან თბილი სიტყვა მათთვის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია.

თვალებში ჩაწერილი წლები და შეცვლილი ხმა

თუ მოხუცს თვალებში ყურადღებით ჩახედავთ, გუგის გარშემო, ფერად გარსზე, შესაძლოა შეამჩნიოთ თეთრი ან ნაცრისფერი რკალი (Arcus Senilis). ეს რქოვანაში ცხიმების ბუნებრივი დაგროვების შედეგია. ეს არ არის დაავადება და არ აუარესებს მხედველობას, ეს უბრალოდ დროის კვალია, თვალის „წლიური რგოლები“, როგორც ხეებზე.

მათი ხმაც იცვლება - ხდება უფრო ჩახლეჩილი, სუსტი ან ოდნავ მკანკალებადი. ხმის იოგები კარგავენ ელასტიურობას, ხორხის ხრტილები მაგრდება. როდესაც ისინი ერთსა და იმავე ისტორიას მეასედ გიყვებიან ამ შეცვლილი, სუსტი ხმით, ნუ შეაწყვეტინებთ. მოუსმინეთ. მათთვის ეს ხმა ერთადერთი გზაა, რომ კიდევ იგრძნონ თავი ამ სამყაროს ნაწილად.

მცირდება სიმაღლე, იცვლება ძილი

დროთა განმავლობაში ადამიანები სიმაღლეში მართლაც იკლებენ. მალთაშუა დისკები წყალს კარგავს და თხელდება, ხოლო ზურგის კუნთების შესუსტება ხერხემლის მოხრას იწვევს. ისინი პატარავდებიან, თითქოს მიწას უახლოვდებიან.

მათი ძილის რეჟიმიც ირღვევა: ძილის ჰორმონის, მელატონინის ნაკლებობის გამო, მათ საღამოს ადრე ეძინებათ, ხოლო გამთენიისას, 4-5 საათზე უკვე ეღვიძებათ. ნუ გაკიცხავთ მათ იმის გამო, რომ დილით ადრე ფაჩუნობენ — მათ ბიოლოგიურ საათს უბრალოდ ასეთი რიტმი აქვს.

მესიჯი მომავლიდან

ყველაფერი, რაც ზემოთ ჩამოვთვალეთ, არ არის სნეულება - ეს არის დაბერების ბუნებრივი არქიტექტურა. ერთ დღეს ჩვენც შევხედავთ საკუთარ ხელებს და დავინახავთ თხელ, ქაღალდისებრ კანს; ერთ დღეს ჩვენს ოთახშიც დატრიალდება 2-ნონენალის სუნი; ჩვენც გვექნება ნაცრისფერი რკალი თვალებში და ჩვენც გვექნება თბილი წინდების იმედი ზაფხულის საღამოს.

ახალგაზრდობა სისწრაფეა, სიბერე კი - შენელება. როდესაც მოხუცთან ურთიერთობისას მოთმინება გეწურებათ, გაჩერდით ერთი წამით და გააცნობიერეთ: თქვენს წინაშე თქვენივე მომავალი დგას.

მოექეცით მათ ისეთივე სითბოთი, მზრუნველობითა და პატივისცემით, როგორითაც ისურვებდით, რომ თქვენ მოგექცნენ მაშინ, როდესაც თქვენი სხეულიც დაიწყებს ამ ახალ, დასასრულისკენ მიმავალ ენაზე საუბარს. სიბერეს სჭირდება არა სიბრალული, არამედ უსაფრთხო, თბილი გარემო, სადაც ადამიანს ღირსეულად და სიყვარულში შეუძლია თავისი გზის დასრულება.

მოამზადა კახაბერ კენკიშვილმა