მეცნიერებმა ჩიფსები და ტკბილეული სიგარეტს გაუთანაბრეს. რას ნიშნავს ეს?
ამერიკელმა მეცნიერებმა ახალი კვლევის შედეგად აღმოაჩინეს, რომ ულტრა-დამუშავებულ საკვებს უფრო მეტი საერთო აქვს სიგარეტთან, ვიდრე ხილთან ან ბოსტნეულთან. მათი აზრით, ასეთ პროდუქტებს გაცილებით მკაცრი რეგულირება სჭირდება, იუწყება The Guardian.
ულტრა-დამუშავებული საკვები (UPF) არის ინდუსტრიულად წარმოებული საკვები, რომელშიც ხშირად გამოიყენება ემულგატორები ან ხელოვნური საღებავები და არომატიზატორები. ამ კატეგორიაში შედის გამაგრილებელი სასმელები და შეფუთული საჭმელები, როგორიცაა ჩიფსები და ნამცხვრები.
კვლევის თანახმად, ულტრა-დამუშავებულ საკვებს და სიგარეტს მსგავსი ეფექტი აქვს - დამოკიდებულება, რაც მოხმარების ზრდას იწვევს. მეცნიერები მიუთითებენ ამ პროდუქტებთან დაკავშირებულ ჯანმრთელობის რისკებზე. კვლევაში ისინი იყენებენ მონაცემებს დამოკიდებულების მეცნიერებიდან, კვებისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ისტორიიდან. ისინი თვლიან, რომ უცხიმო ან უშაქრო პროდუქტების შესახებ განცხადებები მხოლოდ მარკეტინგული ხრიკია, მსგავსი 1950-იან წლებში სიგარეტის ფილტრების, როგორც დამცავი ინოვაციების, პოპულარიზაციისა, რომლებიც „მნიშვნელოვან პრაქტიკულ სარგებელს არ იძლეოდა“.
თუმცა, ასეთი განცხადებები შეიძლება იყოს ცრუ და სატყუარას წარმოადგენდეს და ხელს უწყობს მოხმარების შეზღუდვების თავიდან აცილებას.
მიჩიგანის უნივერსიტეტის პროფესორი ეშლი გირჰარდტი, კლინიკური ფსიქოლოგი, რომელიც სპეციალიზირებულია დამოკიდებულებებზე, მიიჩნევს, რომ აუცილებელია მავნე ულტრადამუშავებული პროდუქტებისა და სხვა საკვების ერთმანეთისგან გარჩევა, ისევე როგორც ალკოჰოლური სასმელების სხვა სასმელებისგან გარჩევა. იგი აღნიშნავს, რომ დამოკიდებულების სამკურნალოდ მყოფმა ზოგიერთმა პაციენტმა მსგავსი პარალელები გაავლო და განაცხადა, რომ გაზიანი სასმელები და დონატები ისევე ძლიერად სურდათ, როგორც ოდესღაც სიგარეტის მოწევა.
თუმცა, სხვა ექსპერტებმა ეჭვი გამოთქვეს, რომ მსგავსება ასეთი მნიშვნელოვანია. მაგალითად, პროფესორმა მარტინ უორენმა, სპეციალიზებული საკვების კვლევის ცენტრის, კვადრამის ინსტიტუტის მთავარმა სამეცნიერო ოფიცერმა, განაცხადა, რომ ავტორები რისკავენ „გაზვიადონ“ თავიანთი შედარებები, თუმცა ის არ უარყოფს, რომ არსებობს პარალელები ულტრადამუშავებულ საკვებსა და სიგარეტს შორის. ის თვლის, რომ საკითხი ჯერ კიდევ საკმარისად არ არის შესწავლილი.
არის თუ არა ჩიფსები საკვები?
ჩიფსები (ამერიკულ ინგლისურში chips, - თხელი ნაჭერი) არის საჭმელი, რომელიც შედგება კარტოფილის თხელი ნაჭრებისგან (ბრიტანულ ინგლისურში chips არის კარტოფილი ფრი და ჩიფსები - crisps), ნაკლებად ხშირად სხვა ბოსტნეულისგან ან სხვადასხვა ხილისგან, რომლებიც ჩვეულებრივ არის შემწვარი ცხიმში.
რა ზიანს გვაყენებს ჩიფსები?
- ხშირი მოხმარება ზრდის სისხლში ქოლესტერინის და შაქრის დონეს, აუარესებს მეხსიერებას და აზროვნებას და ანელებს ტვინის ფუნქციას;
ეს სნეკი მავნებელია ძვლებისთვის, რაც ხელს უწყობს მათ სიმყიფესა და მტვრევადობას. პროდუქტის ბავშვებისთვის ზიანი ყველაზე თვალსაჩინოა კუჭ-ნაწლავის ტრაქტზე მის უარყოფით გავლენით.