ლალი ჩხიკვაძე

თუმცა ხშირად მის ყველაზე სასარგებლო ნაწილს - კანს - შეცდომით ნაგავში ვყრით. კანი მრავალფუნქციური ბიოლოგიური ბარიერის როლს ასრულებს, სადაც მცენარისთვის სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი ელემენტებია კონცენტრირებული. სწორედ აქ არის თავმოყრილი კალიუმის, ბოჭკოვანის, ანტიოქსიდანტებისა და C ვიტამინის უდიდესი წილი.

სტრატეგიული ელემენტების საცავი

კარტოფილის კანი მდიდარია კალიუმით, რომელიც ამ ფორმით ორგანიზმის მიერ საუკეთესოდ შეიწოვება. ეს ხელს უწყობს გულის გამართულ ფუნქციონირებასა და ორგანიზმში წყალ-მარილოვანი ბალანსის შენარჩუნებას. გარდა ამისა:

• ბოჭკოვანი: კანი სუფთა უჯრედისისგან შედგება, რომელიც პრებიოტიკის როლს ასრულებს, ასტიმულირებს ნაწლავების მოძრაობას და ხელს უწყობს სასარგებლო ბაქტერიების გამრავლებას.

• ანტიოქსიდანტები: ფერადი კარტოფილი შეიცავს ანტოციანინებს — ძლიერ ანტიოქსიდანტებს, ხოლო თეთრი კარტოფილი მდიდარია ფლავონოიდებითა და C ვიტამინით. ეს ნივთიერებები ყველაზე უკეთ სწორედ კანის ქვეშ ინახება.

• რკინა და მაგნიუმი: კანში რკინის კონცენტრაცია რამდენჯერმე აღემატება რბილობს, რაც მნიშვნელოვანია სისხლწარმოქმნის პროცესისთვის.

სარგებელი დიაბეტით დაავადებულთათვის

გავრცელებული აზრის საპირისპიროდ, კანიანი კარტოფილი კარგია დიაბეტით დაავადებულთათვის. მიუხედავად იმისა, რომ თავად ბოსტნეული ნახშირწყლებს შეიცავს, კანიანად მომზადებისას პროდუქტს აქვს უფრო დაბალი გლიკემიური ინდექსი. ბოჭკოვანი ანელებს ნახშირწყლების დაშლას, რაც ხელს უწყობს სისხლში შაქრის დონის კონტროლს და თავიდან გვაცილებს მის მკვეთრ ნახტომებს.

სად იმალება საფრთხე?

მიუხედავად სარგებლისა, კანში შეიძლება დაგროვდეს მავნე ნივთიერებებიც:

1. სოლანინი: ეს არის ნეიროტოქსინი, რომელიც წარმოიქმნება მწვანე კარტოფილში ულტრაიისფერი სხივების ზემოქმედებისას. ასეთი კარტოფილის კანიანად ჭამა კატეგორიულად დაუშვებელია.

2. პესტიციდები: ქიმიური ნივთიერებების კვალი ხშირად სწორედ ზედაპირულ ფენაში ლოკალიზდება. ამიტომ, აუცილებელია ბოსტნეულის საფუძვლიანი გარეცხვა სპეციალური ჯაგრისით.

მომზადების ოპტიმალური მეთოდები

იმისათვის, რომ შევინარჩუნოთ ბოჭკოები და მინერალები, მომზადების წესს გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს:

• ფოლგაში გამოცხობა: ეს არის საუკეთესო მეთოდი, რომელიც მაქსიმალურად ინარჩუნებს სასარგებლო ნივთიერებებს.

• კანიანად მოხარშვა: იდეალურია სალათებისთვის, რადგან ვიტამინების მნიშვნელოვანი ნაწილი პროდუქტშივე რჩება.

• რატომ უნდა ავარიდოთ თავი შეწვას? მაღალ ტემპერატურაზე ზეთთან ერთად წვისას შეიძლება წარმოიქმნას კანცეროგენული აკრილამიდები, რაც ორგანიზმისთვის საზიანოა.

პრაქტიკული რჩევა: თუ კარტოფილს კანიანად ამზადებთ, შეარჩიეთ საშუალო ზომის, გლუვი ზედაპირის მქონე ნაყოფი და მოერიდეთ მათ, რომლებსაც უკვე გაუჩნდათ ღივები, რადგან მათში სოლანინის დონე მომატებულია.